loader image

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie”. Instytucja Zarządzająca PROW 2014-2020 – Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.Operacja mająca na celu promocję obszaru historycznej Ziemi Chełmińskiej współfinansowana jest ze środków Unii Europejskiej w ramach poddziałania 19.3 „Przygotowanie i realizacja działań w zakresie współpracy z lokalną grupą działania” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.

Cel operacji: promocja i wzrost atrakcyjności obszaru historycznej Ziemi Chełmińskiej poprzez stworzenie szlaku promującego lokalne dziedzictwo kulturowe oraz lokalną przedsiębiorczość na obszarze działania partnerskich LGD “Vistula-Terra Culmensis -Rozwój przez tradycję”, ” Zakole Dolnej Wisły” oraz Ziemia Gotyku.

Tytuł projektu: Skarby Ziemi Chełmińskiej.

Skarby Ziemi Chełmińskiej logo

PARTNERZY


Generic selectors
Wyłącznie dokładnie pasujące treści
Szukaj w tytułach wpisów
Szukaj w treści strony
Szukaj w aktualnościach
Szukaj na podstronach serwisu

Gmina Chełmno


Cmentarz mennonicki w Wielkich Łunawach

No more buffering – create, style and enjoy. Our user interface was built on React – the most efficient JavaScript library. We guarantee you will love the difference in performance.

Kościół św. Barbary w Starogrodzie

Kierując się na wzgórze zamkowe warto przynajmniej na chwilę wstąpić do kościoła pw. św. Barbary w Starogrodzie. Wznosząc go, budowniczy wykorzystali fundamenty XIII-wiecznej świątyni św. Piotra. Na nich powstała murowana, tynkowana, jednonawowa, dwuwieżowa świątynia, którą wzniesiono w 1754 roku dzięki fundacji biskupa chełmińskiego Wojciecha St. Leskiego. I choć jego ciało złożono w katedrze w Chełmży, to w Starogrodzie znalazło się ciekawe epitafium z portretem duchownego, nad którym unosi się anioł śmierci. Osobę fundatora kościoła upamiętnia tablica erekcyjna z herbami Nałęcz i biskupa Leskiego, figura Dobrego Pasterza i data 1759 oznaczającą rok ukończenia kościoła. Na wieży zawieszono dzwony starsze od barokowej budowli (a więc pochodzą one z poprzedniej budowli). Wnętrze kościoła zdobią zabytki z okresu baroku i rokoka: polichromie z postaciami Apostołów pędzla malarza Krzysztofa Chamskiego z Chełmży i ołtarz główny z 3 ćwierci XVIII wieku z płaskorzeźbionymi postaciami św. Barbary, św. Stanisława i ukazującego mu się anioła. W nawie ustawiono ołtarze boczne, które powstały w 1730 roku i pierwotnie znajdowały się w kościele świętych Janów w Toruniu. Przedstawiona na ołtarzu głównym patronka świątyni – św. Barbara przypomina o kulcie tej męczenniczki obecnym w Starogrodzie, a konkretnie o poświęconej jej kaplicy tutejszego zamku krzyżackiego. Czczono w niej relikwiarz, zawierający czaszkę Świętej, który Krzyżacy wywieźli ze zdobytego przez nich grodu w Sartowicach.  Barokowy kościół w Starogrodzie to świadectwo tego, że ziemia chełmińska nie tylko gotykiem stoi.

Kościół w Wielkich Łunawach

Wielkie Łunawy to malowniczo położona nadwiślańska wieś, którą przez wieki zasiedlali przybysze z Niderlandów, w tym menonici znający się na melioracji podmokłych łąk. W XIX wieku z Niemiec (jako, że wieś należała do Królestwa Prus) do Wielkich Łunaw przybywali ewangelicy, którzy podjęli decyzję o wzniesieniu własnego kościoła. W latach 1881-1883 powstał we wsi budynek o cechach romańskich i gotyckich, czerwienią cegły odcinający się od zieleni okolicznych drzew. Przygotowania do budowy tego kościoła, zaplanowanego zresztą na 800 miejsc siedzących, trwały bardzo długo, wykonano kilka kosztorysów i kilka projektów. Prawdopodobnie budynek wzniesiono według projektów chełmińskiego mistrza budowlanego F. W. Herrmanna Część kosztów poniosły władze państwowe. Wnętrze ozdobiły organy słynnej W. Sauera z Frankfurtu nad Odrą z 1881 roku a na wieży zawieszono dzwony odlane przez Emila Wossa ze Szczecina w 1883 roku. Po 1945 roku, gdy umilkła wojenna zawierucha i wyjechali niemieccy mieszkańcy wsi, okazały kościół stał się świątynią katolicką. Odtąd parafianie i proboszcz parafii Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny zaczęli dbać o odziedziczony budynek, który jest teraz dziedzictwem dwóch chrześcijańskich wyznań: katolickiego i ewangelickiego.

Wzgórze zamkowe w Starogrodzie

Stając na szczycie wzgórza zamkowego w Starogrodzie podziwiać możemy iście górski krajobraz. Strome ściany pradoliny Wisły znakomicie nadawały się do założenia tu krzyżackiej budowli. To niepozorne, choć jak się można szybko przekonać, pięknie położone miejsce na którym znajdował się okazały krzyżacki, gotycki zamek zbudowany na przełomie XIII i XIV wieku. Składał się on z budynku konwentu, czyli zamku wysokiego, budynków gospodarczych i dwóch przedzamczy. W warowni rezydowali krzyżaccy komturzy, a gdy ziemia chełmińska weszła w skład Prus Królewskich zamek starostowie polscy a następnie biskupi chełmińscy. Odwiedzali go: król czeski Wacław, żona księcia Witolda liczni europejscy rycerze, później na poczęstunek wstępowali królowie polscy płynący Wisłą do Gdańska. Niestety po potopie szwedzkim, mimo remontów zamek chylił się coraz szybciej ku całkowitej ruinie i pod koniec XVIII wieku mury zaczęto sukcesywnie rozbierać, cegłę wykorzystując m.in. do naprawy murów miejskich Chełmna. Patrząc z pustego dziś wzgórza warto zapamiętać, że na dawnym przedzamczu, na którym dziś rośnie kukurydza albo ziemniaki, w XVII wieku biskup chełmiński Kazimierz Jan Opaliński miał stadninę pięknych koni, o które zawsze starannie dbał, jak można przeczytać w jego testamencie.


Adres

Sztynwag 46, 86-302 Sztynwag

Telefon

501-795-541 / 695-263-202

E-mail

sekretariat@lgdvistula.org

Wszystkie prawa zastrzeżone skarbychelminskie.pl – 2018 Copyright