loader image

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie”. Instytucja Zarządzająca PROW 2014-2020 – Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.Operacja mająca na celu promocję obszaru historycznej Ziemi Chełmińskiej współfinansowana jest ze środków Unii Europejskiej w ramach poddziałania 19.3 „Przygotowanie i realizacja działań w zakresie współpracy z lokalną grupą działania” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.

Cel operacji: promocja i wzrost atrakcyjności obszaru historycznej Ziemi Chełmińskiej poprzez stworzenie szlaku promującego lokalne dziedzictwo kulturowe oraz lokalną przedsiębiorczość na obszarze działania partnerskich LGD “Vistula-Terra Culmensis -Rozwój przez tradycję”, ” Zakole Dolnej Wisły” oraz Ziemia Gotyku.

Tytuł projektu: Skarby Ziemi Chełmińskiej.

Skarby Ziemi Chełmińskiej logo

PARTNERZY


Generic selectors
Wyłącznie dokładnie pasujące treści
Szukaj w tytułach wpisów
Szukaj w treści strony
Szukaj w aktualnościach
Szukaj na podstronach serwisu

Gmina Papowo Biskupie


Ruiny zamku krzyżackiego w Papowie Biskupim  

Dojeżdżając do Papowa Biskupiego już z daleka widać kamienne mury dawnego krzyżackiego zamku. Niemal w centrum wsi, na wzgórzu otoczonym niegdyś przez głębokie fosy, leży okazała średniowieczna budowla obronna, przed którą założono nieregularne w swym planie gospodarcze przedzamcze. Zamek główny, będący siedzibą komturów, a po 1410 roku wójtów krzyżackich, zbudowano na planie zbliżonym do kwadratu, z górną kondygnacją ujętą w narożach wieżyczkami i otoczoną drewnianym gankiem. Wewnątrz znajdowały się typowe dla zamków pomieszczenia – w dolnej gospodarcze, kuchenne i magazynowe, w górnej zaś kaplica, dormitorium, refektarz oraz pomieszczenia mieszkalne braci. Wejścia do zamku broniły fosa i budynek. Gdy podczas wojny 13-letniej warownię zdobyto, polski król chciał go w odwecie zburzyć, ale ostatecznie przeznaczył na siedzibę starostwa. Budowla, mimo prób jej ratowania powoli popadała w ruinę, choć w 1505 roku została podarowana biskupom chełmińskim, którzy przeprowadzili remonty. Stopniowo jednak rozbierano budynki przedzamcza, a po potopie szwedzkim częściowo i sam zamek. Do dziś jednak ruina krzyżackiej warowni nie daje o sobie zapomnieć, przyciągając turystów, bractwa rycerskie oraz miłośników historii.

Kościół pw. Św. Mikołaja w Papowie Biskupim

W Papowie Biskupim zamek patrzy na kościół, a kościół na zamek. Obydwie budowle wznieśli i wyposażyli Krzyżacy. Podczas rozbiórki zamku przeniesiono  do kościoła dzwony oraz relikwie św. Huberta, dla których przy nawie świątyni wzniesiono specjalną kaplicę. Święty odwdzięczał się za to parafianom i pątnikom licznymi cudami. Sama świątynia poświęcona biskupowi Mikołajowi z Bari to masywna, ceglano-kamienna budowla z około 1300 roku z dobudowaną w 2005 roku, stylizowaną na gotyk wieżą. Wnętrze świątyni nakryto tzw. pozornym sklepieniem kolebkowym. Wierni modlą się tutaj spoglądając na cenne zabytki: gotycką figurkę Matki Boskiej, barokowe ołtarze, ławy kolatorskie i  prospekt organowy. Kiedyś mieszkańców zwoływał na mszę dzwon, na którego ścianie bocznej, czyli płaszczu znajdował się napis łaciński mówiący, że dźwięk dzwonu jest słodki, ale niewielu przywołuje do siebie. Dziś niestety nikt nie usłyszy jego bicia, ponieważ został on skradziony podczas II wojny światowej. W świątyni tej znajduje się także meluzyna, czyli świecznik w kształcie głowy jelenia, który pełni również rolę barometru. Według starych podań w łańcuch świecznika wplecione są sznury konopne i włosy niewiast, dzięki czemu głowa zwierzęcia się porusza. Kiedy jest pogoda – głowa jelenia obraca się w stronę ołtarza, jednak gdy zanosi się na deszcz, zwraca się przodem do portalu głównego. 

Pałac w Jeleńcu

Pałac w Jeleńcu, czyli w dawnym majątku Gelens, ciągle pozostaje tajemnicą dla znawców historii. Gdzie znajdują się jego plany? Gdzie opisano historię jego budowy? Co znajdowało się w jego wnętrzu? Niewiele wiadomo na temat nieco przykurzonego historią budynku zbudowanego w stylu neogotyku angielskiego, przypominającego niewielki zameczek. W „udawaniu” warownej budowli świetnie pomaga mu zwieńczona krenelażem wieżyczka. Pałac powstał w 3 ćwierci XIX wieku z inicjatywy rodziny Bischoff. Za projektem stał być może architekt współpracujący z Friedrichem Augustem Stülerem, który nadzorował z ramienia państwa pruskiego wiele budowli powstających w Prusach Zachodnich. Piękny to był pałac, z gazonem (ozdobnym trawnikiem) przed wejściem głównym, parkiem i alejami drzew i ścieżkami prowadzącymi nad jezioro Jelenieckie. W okresie międzywojennym i w czasie II wojny światowej właścicielami majątku w Jeleńcu była rodzina Winter. Po wojnie ziemię przejął Skarb Państwa. W 1955 roku pałac został rozbudowany, a w 1968 roku odremontowany i przebudowany wewnątrz. Wokół pałacu znajdują się pozostałości po okazałym założeniu parkowym.

Pałac w Storlusie

Pałac w Storlusie pochodzi z XIX wieku i podobnie jak ten w Jeleńcu czeka na inwestora, który przywróci mu dawną świetność. Dzieje budynku i jego wyposażenia ciągle wymagają badań i trudnych poszukiwań archiwalnych. Wiadomo, że początkowo w majątku powstał klasycystyczny budynek, który w 1891 roku zyskał kaplicę oraz dość wysoką wieżę ukoronowaną krenelażem i czterema wieżyczkami w narożach. To sprawiło, że budynek stał się eklektyczny – wzbogaciły go bowiem elementy neogotyckie. Musiał wtedy wyglądać naprawdę okazale, tym bardziej, że otaczał go dobrze utrzymany park, w którym, jak pokazuje mapa geodezyjna z początku XX wieku, wytyczono alejki spacerowe, a wzdłuż brzegu jeziora Jelenieckiego posadzono rząd drzew. Po 1945 roku nastały złe czasy dla pałacu i całego majątku, jak dla wszystkich „obszarniczych” włości. Mimo, że dziś budynek wymaga pilnego remontu, ciągle pozostaje w kręgu zainteresowań krajoznawców, którzy nie dają o nim zapomnieć.

Dwór w Niemczyku 

Dwór w Niemczyku, czyli dawnej miejscowości Niemczik, otaczało niegdyś kilka okazałych budynków gospodarczych oraz niewielki park. Okazały, późnoklasycystyczny, parterowy budynek z mieszkalnym poddaszem powstał w 1875 roku z inicjatywy rodziny Witt, tutejszych właścicieli ziemskich. Ozdobili oni fasadę oraz naroża szczytów detalami mającymi nadać dworowi cech antycznych. Nie znamy niestety jego XIX-wiecznego wyposażenia, ale musiało być ono interesujące, skoro majętność odwiedzało wielu gości z bliższej i dalszej okolicy. Dziś dwór wciąż jest celem wędrówek miłośników regionu, którzy szukają odpoczynku pod drzewami niewielkiego, dziś niemal nie nieistniejącego parku. 

Pałac w Zegartowicach 

Park przypominający z lotu ptaka duży prostokąt zamknięty rzędem drzew, pałacyk, staw i budynki gospodarcze powstały pod koniec XIX wieku. Surowy, eklektyczny, piętrowy budynek mieszkalny wzniósł ówczesny właściciel majątku – Hans Richard Bremer. Główne wejście pierwotnie poprzedzone było gankiem wspartym na 6 kolumnach, natomiast wyjście prowadzące do otaczającego parku ujęte gankiem z balkonem. Po 1975 roku uległ przebudowie. Wygląd pałacu utrwalony został na dawnej pocztówce, która najlepiej udokumentowała jego pierwotny kształt.


Adres

Sztynwag 46, 86-302 Sztynwag

Telefon

501-795-541 / 695-263-202

E-mail

sekretariat@lgdvistula.org

Wszystkie prawa zastrzeżone skarbychelminskie.pl – 2018 Copyright